DAGvraag: Pinautomaat geeft extra geld, mag je dat houden?

In het Drentse plaatsje Vries sloeg afgelopen maandag een pinautomaat van de Rabobank op hol. Pinners kregen soms het vijfvoudige bedrag uitbetaald van wat zij  hadden ingetoetst. Jottem! De sms’jes vlogen in het rond en al gauw hadden 35 mensen voor 8.000 euro weggepind. Bankmedewerkers stelden daarop de doorgedraaide machine buiten werking. Nu wil de bank het geld terug.

Mag de gelukkige pinner het geld niet gewoon houden?

“Nee”, zegt de Groningse strafrechtgeleerde Nico Kwakman, “dat extra geld behoort de pinner niet toe.” Civielrechtelijk geldt:  als  je een bepaald bedrag hebt ingetoetst, maar meer hebt gekregen, heb je er nog geen recht op. ”Wie een tientje leent van de buurman en per ongeluk een briefje van 20 krijgt, weet dat hij dat tientje moet teruggeven. Zo simpel is het. ”

Maar het geld houden is geen strafbaar feit?

Kwakman: “Dat hangt ervan af.  Als de rechter meent dat wie op basis van een sms’je bewust naar de pinautomaat is gegaan om daar zijn slaatje te slaan, bezig was met het ‘wederrechtelijk toe-eigenen van andermans goed’, dan is het wel degelijk diefstal.  Volgens het strafrecht moet het geld niet alleen terug,  je wordt ook door de maatschappij veroordeeld voor je gedrag.  Ziet de rechter het geld echter als een goed dat jij al ’onder je had’ - denk daarbij aan de pen van de baas, die jij voor eigen gebruik mee naar huis neemt - dan heet het ‘verduistering’.”

Een hele zaak nog, daar in Vries!

Kwakman: “Die gulle automaat is beslist een unicum in Nederland, ik heb nog nooit eerder van zo’n kwestie gehoord. Maar juridisch wordt het geen zaak met een staartje, verwacht ik. Het is goed hoe de bank het tot nu toe aanpakt, door een beroep te doen op het burgermansfatsoen. Hou dit buiten het strafrecht zeg!”

Hoe staat het inmiddels met de teruggave?

Rabobank-woordvoerder Otto de Boer, donderdag 16.30 uur: “We zitten nu 0p 4600 euro en er druppelen nog steeds mensen binnen.  Morgen verwachten we er ook nog wel een paar. Iedereen vindt het ook normaal om het geld terug te geven. Alleen wat jonge kinderen komen wat beteuterd aanlopen, maar die zijn gelukkig door hun ouders op het juiste spoor gezet. We wonen hier nog in een goede hoek van Nederland, geloof ik. ”

Is er nog een beloning voor goed gedrag?

“Ja, een aardigheid hoor, het wordt geen geldbedrag.”

Komt er een rechtszaak als de laatste 100 euro wegblijft?

“Daar hebben we het straks in het crisisberaad over. Het is een zaak van betrouwbaarheid en zorgvuldigheid hè, mensen vertrouwen ons hun geld toe. Volgende week melden we hoe we dit gaan afhandelen.”

Wordt er nog schade geclaimd bij de leverancier van de pinautomaat?

“Hebben we het ook over in het crisisberaad.”