Amerikanen hebben geen meelij met Polanski

Is Roman Polanski slachtoffer van een heksenjacht van de Amerikaanse justitie? Of is hij een kinderverkrachter die zijn verantwoordelijkheid ontvlucht?

In Europa neigen velen naar de eerste lezing van Polanski’s arrestatie in Zwitserland, wegens een zedenmisdrijf van 32 jaar geleden. De verontwaardiging is er groot. Volgens Frédéric Mitterrand, de Franse minister van Cultuur, toont de arrestatie de ‘beangstigende kant’ van Amerika.

Boze reacties

In Amerika wordt anders over de zaak gepraat. Er zijn vakgenoten die Polanski steunen. Maar Whoopi Goldberg werd bedolven onder boze reacties toen ze zijn daad relativeerde.

Verkrachting

Polanski’s geslachtsdaad met een 13-jarig meisje, dat hij champagne en drugs had gegeven, wordt in Europa min of meer omschreven als vrijwillige seks. Dat aanvaarden Amerikaanse juristen en publicisten niet.

‘Dit is verkrachting en sodomisering van een 13-jarig kind – en iemand die het bekende en ervandoor ging. Dat is geen zaak waarin je zegt: laten we het verleden laten rusten’, zei hoogleraar strafrecht Carol Chase.

Preuts

Eugene Robinson, een liberale columnist van de Washington Post, schreef dat hij het doorgaans eens is met het Europese idee dat Amerikanen preuts en hypocriet met seks omgaan. ‘Maar een volwassen man die een 13-jarig meisje drogeert en verkracht? Dat is niet eens een grensgeval. Het is fout in alle morele universums – en verdient een strengere straf dan drie decennia luxeballingschap’.

Positie misbruikt

Polanski is niet het genie dat wordt achtervolgd omdat hij conventies overtrad, schreef Robinson, maar ‘een rijk en machtig man die zijn roem en positie misbruikte om een onschuldig kind te schenden’.

De getuigenis van het meisje voor de rechter laat weinig ruimte voor interpretatie: ze zegt steeds dat ze naar huis wil, roept ‘stop’, maar is te bang om zich tegen Polanski te verzetten.

Polanski bekende in 1978 schuld en kwam met justitie overeen dat hij een vonnis zou krijgen dat niet uitsteeg boven zijn voorarrest. Maar hij vreesde dat de rechter hem toch langer zou opsluiten en ontvluchtte de VS.

Arrestatiepogingen

Het Openbaar Ministerie van Los Angeles County heeft sindsdien achter hem aangezeten, en publiceerde maandag een lijst van eerdere arrestatiepogingen in de jaren tachtig en negentig. Polanski vermeed zelf landen waar de kans op uitlevering groot was, zoals Groot-Brittannië.

Polanski’s slachtoffer heeft hem aangeklaagd en een schikking getroffen. Ze vraagt de rechter om de zaak te sluiten: ‘Ik weet zeker dat hij nu begrijpt waarom zijn handelingen ongepast waren en schadelijk voor mij.’

© de Volkskrant/ Philippe Remarque